RSS / XML
26-09-2017
Bizi Takip Edin!

Felaketin yıldönümünde İzmir ve deprem

17-08-2015 08:48:57
A+ A-
17 Ağustos 1999 sabahı saatler 03:02'yi gösterdiğinde Türkiye'nin tarihinde yaşadığı en büyük facialardan biri gerçekleşti. Gölcük'te meydana gelen 7,4 şiddetindeki deprem, resmi rakamlara göre 15 bin insanın hayatını kaybetmesine yol açtı. Türkiye, yıllardır “Deprem gelecek, önlem alın” diye haykıran bilim insanların işte bu olaydan, 15 bin kişinin ölümünden sonra kulak verdi. Peki etkin bir fay kuşağının üzerinde bulunan İzmir, 17 Ağustos faciasının 16'ncı yılında olası bir depreme hazır mı? Gerçekleşmesi muhtemel bir depremin etkilerini minimuma indirmek için neler yapılmalı?

Tire Satılık

YUNUS EMRE KARABULUT / ENGİN TATLIBAL / EGE MECLİSİ - Türkiye'nin tamamı gibi İzmir de deprem kuşağında bulunuyor. Teknik olarak İzmir'in depremselliğini açıklayan Dokuz Eylül Üniversitesi Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi (DAUM) Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, İzmir ili genelinde şiddeti 7'ye kadar çıkabilecek depremler meydana getirme potansiyeline sahip fayların bulunduğuna dikkat çekti. Bu fayları zmir Fayı, Tuzla Fayı, Seferihisar Fayı, Yağcılar Fayı, Gülbahçe Fay Zonu, Mordoğan Fayı, Dağkızılca Fayı, Menemen Fay Zonu, Güzelhisar Fayı, Yenifoça Fayı ve Kemalpaşa Fayı olarak sıralayan Sözbilir'e göre çürük zemin veya alüvyon toprak üzerine inşa edilen çürük yapılar ciddi risk altında.

 

7,0 ŞİDDETİNDE DEPREM ÜRETEBİLECEK FAYLAR

 

İzmir ve çevresinde ne gibi faylar var ve bu faylar kaç büyükyüğünde deprem üretebilir?

Prof. Sözbilir: İzmir ve çevresi, Ege bölgesindeki kuzey-güney yönlü genişleme rejiminin etkili olduğu bir alanda yer alıyor. Bu bölge, dünyanın sismik açıdan en aktif bölgelerinden birisidir. Son yıllarda Maden Tetkik Arama Enstitüsü (MTA) tarafından yapılan Türkiye diri fay haritalarında, uzunlukları 15 ile 70 km arasında değişen ve 7,0 büyüklüğüne kadar deprem üretebilecek aktif yapıların varlığı ortaya konmuş ve haritalanmıştır. Bu fayların içinde İzmir Fayı, Tuzla Fayı, Seferihisar Fayı, Yağcılar Fayı, Gülbahçe Fay Zonu, Mordoğan Fayı, Dağkızılca Fayı, Menemen Fay Zonu, Güzelhisar Fayı, Yenifoça Fayı ve Kemalpaşa Fayı'nın İzmir ve yakın çevresinde deprem üretme potansiyeline sahip olduğu belirtilmektedir. Tarihsel olarak ta aletsel dönem büyüklükleri 5,7 – 6,7 arasında değişen bir çok depremin bölgeyi etkilediği kayıtlardan bilinmektedir.

 

HANGİ BÖLGELER RİSKLİ?

 

İzmir, kentsel olarak söz konusu bir depremden ne oranda etkilenir?

Prof. Sözbilir: İzmir metropol alanı ve ilçelerinde olası bir depremden etkilenme oranı, çürük zemin yapısı, binaların depreme dayanıksızlığı ve yerleşim yerinden geçen diri fayların varlığı ile artmaktadır. Zemin açısından alüvyon dediğimiz taşlaşmamış zeminler ve bu zeminlerde yeraltı su seviyesinin yüzeye yakın olduğu yerler, derpem dalgalarını birkaç kat arttırmaktadır. Günümüz teknolojisi ile bu tür zeminlerde iyileştirmeler yapılabilmekte ve bu tür çürük zeminlerin iyileştirilmesi sağlanmaktadır. Bunun yanında depreme dayanıklı bina yapımı veya depreme dayanıksız binalarda hem zemin ve hem de binaların depreme dayanıklı hale gelmesi sağlanabilmektedir. Diri bir fayın üzerinde yapılaşma olması durumunda olası bir depremde riskin önemli oranda artacağı bilinmektedir. Bir başka deyişle eğer yerleşim yeri diri bir fay zonu boyunca yer alıyorsa ve bu fay yüzey kırığı oluşturacak şekilde deprem üretirse, can ve mal kayıpları en  üst düzeyde olmaktadır.

 

İzmir'in hangi ilçeleri ve semtleri risk kapsamında?

Prof. Sözbilir: Dediğimiz gibi, İzmir'de 6,0-7,2 arasında deprem üretme potansiyeli olan 13 adet fay bulunmaktadır. Bu fayların önemli bir bölümü Seferihisar, Yelki, Çamlı, Güzelbahçe, Gülbahçe, Urla, Narlıdere, Balçova, Konak, Altındağ, Işıkkent, Pınarbaşı, Kemalpaşa, Bornova, Efes, Güzelhisar, Foça, Gümüldür, Gaziemir, Karabağlar gibi yerleşim yerlerinden geçmektedir.

 

ZAMANI BELLİ Mİ?

 

Bilimsel olarak depremin ne zaman olacağını söyleyebilmek mümkün mü?

Prof. Sözbilir: İzmir'de 327 yıldır 6,5'ten büyük deprem olmamıştır. 1668'deki bu depremde 20 bin kişinin öldüğü ifade edilmekle birlikte depremin hangi faydan kaynaklandığı bilinmemektedir. Fakat İzmir'de yıkıcı deprem üretmesi muhtemel 13 fayın geçmişte hangi depremlerden sorumlu oldukları, her fayın kaç yılda bir deprem ürettiği ve bundan sonra ne zaman deprem üretecekleri konusunda hiç bir bilimsel çalişma yapılmadığından İzmir'in deprem tehlike analiziyle ilgili herhangi bir bilimsel veri henüz yoktur. Bu çalısmalar, 'paleosismoloji' olarak bilinmekte ve bir fayın içinde hendek açılarak fayın geçmisi ortaya konabilmektedir.


 

 


ETİKETLER : deprem fay hattı bilimsel deprem
Yorumlar
Adınız :
E-Mail :
Başlık :
Yorumunuz :
Güvenlik :
Toplam 0 yorum. Tüm yorumları okumak için tıklayın.
Diğer İZMİR haberleri









Arşiv Arama
- -

Ege Meclisi - Ege'nin Ortak Sesi -
© Copyright 2017 Ege Meclisi. Tüm hakları saklıdır. Bu site Gazi SOFT haber yazılımı alt yapısı ile OHO Internet Solutions tarafından yapılmıştır.
SPOR
Spor Haberleri
GÜNCEL
İZMİR
İzmir
POLİTİKA
Politika
ÖZEL HABER
Özel Haber