RSS / XML
23-06-2018
Bizi Takip Edin!

İzmir Kitaplığı: Giles Milton / Kayıp Cennet

09-09-2015 09:02:33
A+ A-
İngiliz gazeteci-yazar Giles Milton'ın “Kayıp Cennet Smyrna 1922 - Hoşgörü Kentinin Yıkılışı” adlı eseri, İzmir'in kurtuluşu ve büyük yangına ilişkin pek çoklarımızın hoşuna gitmeyecek tezler içeriyor. Ancak bu yönüyle yayınlandığında tepki çeken kitabı okumakta yine de fayda var. En azından batılı bakış açısını görmek, bilmek adına...

Sinop Satılık

ENGİN TATLIBAL / EGE MECLİSİ - İzmir, Avrupa ticaretinde ön plana çıkmaya başladığı 17'nci yüzyıldan itibaren bir “Levant” şehri olarak parlamış ve hemen hemen tüm Avrupa ülkelerinden çok sayıda tüccarın evi olmuştu. İki yüzyıldır kapitülasyonlardan kaynaklanan müthiş ticari imtiyazlar ile rahat bir ticari ve sosyal yaşama sahip olan Levantenler, sene 1919'a geldiğinde o kadar da rahat hissetmiyorlardı kendilerini. Çünkü Ekim ayının sonunda Paris Barış Konferansı'nda Yunanistan'a itilaf devletleri adına İzmir ve çevresini işgal etme görevi verilmişti. Osmanlı hükmünün son bulması, kapitülasyonlardan kaynaklanan ayrıcalıkların da son bulması anlamına gelecekti. Bu da Levantenlerin tüm ticari imtiyazlarını ortadan kaldıracaktı.

İşte bu Levantenlerin izinden giden İngiliz gazeteci Giles Milton, 1919-1922 arasındaki üç yıllık mütareke ve işgal dönemini İzmir'de (ya da onların deyişi ve kitabın adında kullanılan isim ile Smyrna'da) geçirmiş ve olan bitene tanıklık etmiş çok sayıda Avrupalı ile görüşerek, arşivleri tarayarak, Türkçe, Yunance, İngilizce, Fransızca ve Ermenice kaynakları gözden geçirerek “Kayıp Cennet Smyrna 1922 - Hoşgörü Kentinin Yıkılışı” adlı kitabını yazmış.

 

Kitap, İzmirli işadamı Bülent Şenocak'ın kurduğu Şenocak Yayınları'ndan ilk çıktığında ciddi tepkilerle karşılaştı. Zira Milton'ın 9 Eylül'e, 1915 olaylarına ve İzmir Yangını'na bakışı, Türklerin büyük çoğunluğunun hiçte hoşuna gidecek türden değil.

İzmir Yangını'nı kimin başlattığı bilinmiyor. Bu konuda tanıklıklar ve çeşitli belgeler olmasına karşın somut bir sonuç elde yok. Yunanlar Türkleri, Türkler Yunanları ve Ermenileri suçluyor. Milton, konuya Yunan tezlerini destekler bir açıdan bakıyor ama İzmir'in Yunan işgalinden kurtuluşunun 93'üncü yıldönümünü kutladığımız şu günlerde karşı tarafın tezlerini okumanın, bilmenin de faydalı olacağı çok açık. Bunun yapılması, belki de Türklerin tezini “Kaçarken yaktılar” sığlığından da kurtarabilir.

 

ARKA KAPAK YAZISI:

“1922'de büyük yangını kimlerin çıkardığı halen tartışma konusudur. İzmir üç gün boyunca yanmıştır. Sahil şeridi neredeyse kül olmuştur. Yüzlerce yıl Levanten kültürüyle beslenmiş olan İzmir'de her şey 9 Eylül 1922 sonrasında değişmiştir. Çağdaş mimari yapılar, sosyal yaşam, genel kültür… Yazarın kitabında belirttiği gibi hoşgörü kenti bir anda yok olmuştur. İzmir'i artık farklı bir yaşam biçimi beklemektedir. İngiliz gazeteci Giles Milton bu döneme ışık tutan kitabı hazırlarken o günlerin canlı tanıklarıyla yapılan söyleşilerden, anılardan, günlüklerden ve belgelerden yola çıkarak son derece çarpıcı sonuçlara ulaşmış. Tarihin karanlık bir dönemini nesnel bir bakış açısıyla karşımıza getirmiş. Okurken bazı vahşet dolu anlatımlardan ürksek de, kaleme alınış biçimini eleştirsek de, kendi tarihimize "dışarıdan" nasıl bakıldığının bilinmesinin ülkemiz insanının en doğal hakkı olduğu kanısındayız.”

 

KAYIP CENNET SMYRNA 1922 – HOŞGÖRÜ KENTİNİN YIKILIŞI

Orijinal ismi: Paradise Lost Smyrna 1922 – The Destruction of Islam's City of Tolerance

Yazarı: Giles Milton

Türkçeye çeviren: Esra Aktuğlu Denen

Yayıncı: Şenocak Yayınları

İlk basım: 2009 / İzmir

292 sayfa.


ETİKETLER : ingiliz gazeteci yazar giles milton kayıp cennet smyrna 9 eylül 1922
Yorumlar
Adınız :
E-Mail :
Başlık :
Yorumunuz :
Güvenlik :
Toplam 0 yorum. Tüm yorumları okumak için tıklayın.
Diğer İZMİR haberleri









Arşiv Arama
- -


Ege Meclisi - Ege'nin Ortak Sesi -
SPOR
Spor Haberleri
GÜNCEL
İZMİR
İzmir
POLİTİKA
Politika
ÖZEL HABER
Özel Haber