Ege Genç İş İnsanları Derneği (EGİAD), üyelerinin yalnızca iş dünyasında değil; kültür, sanat ve sosyal sorumluluk alanlarında da aktif rol almalarını teşvik eden çalışmalarına bir yenisini daha ekledi. EGİAD Toplum, Sanat ve Spor Komisyonu bünyesinde faaliyet gösteren EGİAD Tiyatro Kulübü, William Shakespeare'in ölümsüz eseri Bir Yaz Gecesi Rüyası ile sanatseverleri büyülü bir yolculuğa çıkardı.

4 Haziran 2026 tarihinde Sahne Tozu Tiyatrosu Haldun Dormen Sahnesi'nde gerçekleştirilen gösteri, EGİAD üyeleri, iş dünyası temsilcileri, eğitim gönüllüleri ve sanatseverlerin yoğun katılımıyla sahnelendi. Aylar süren özverili hazırlık sürecinin ardından perde açan oyun, izleyicilerden tam not aldı.

Sahnede Sanat, Salonda Dayanışma
Gösterinin açılışında konuşan EGİAD Yönetim Kurulu Başkanı M. Kaan Özhelvacı, gecenin yalnızca bir tiyatro gösterisinden ibaret olmadığını vurgulayarak, "Bu akşam burada yalnızca bir tiyatro oyunu izlemedik. Bir emeğe tanıklık ettik. Bir hayale ortak olduk. Sanatın, dayanışmanın ve iyiliğin aynı sahnede nasıl buluştuğunu hep birlikte gördük" dedi.

Özhelvacı, sanatın birleştirici gücüne inandıklarını belirterek, EGİAD Tiyatro Kulübü'nün sahnelediği Bir Yaz Gecesi Rüyası ile izleyicilerle buluşmanın mutluluğunu yaşadıklarını ifade etti.

Sanat Ve Eğitime Destek Aynı Çatı Altında Buluştu
Oyunun ortaya çıkmasında emeği geçen tüm paydaşlara teşekkür eden Özhelvacı, sahneye çıkan oyunculara, yönetmen Banu Gümüşkaynak'a, provalara ev sahipliği yapan Çamlaraltı Koleji'ne ve Sahne Tozu Tiyatrosu'na teşekkür etti. Ayrıca projeye katkı sunan EGİAD Yönetim Kurulu üyeleri, Toplum, Sanat ve Spor Komisyonu ile çalışma arkadaşlarını da kutladı. Gösteriden elde edilen tüm gelir, çocukların ve gençlerin nitelikli eğitime erişimine katkı sağlamak amacıyla Ege Çağdaş Eğitim Vakfı'na (EÇEV) bağışlandı. Böylece sanatın dönüştürücü gücü, eğitime destek sağlayan somut bir sosyal faydaya dönüştü.

Atatürk'ün Işığında Sanat Ve Toplumsal Fayda
Gösterinin tüm gelirlerinin EÇEV'e bağışlanmasının geceye ayrı bir anlam kattığını vurgulayan Özhelvacı, Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün "Tiyatro, bir memleketin kültür seviyesinin aynasıdır" sözünü hatırlatarak, "Biz de bu akşam o aynada; emeği, cesareti, dayanışmayı ve iyiliği gördük" ifadelerini kullandı.
Ege Çağdaş Eğitim Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Leyla Şensöz ise, gecenin anlam ve önemine dikkat çekerek şunları söyledi: "Bir toplumun gelişmişlik düzeyi; eğitime, bilime ve sanata verdiği değerle ölçülür. EGİAD Tiyatro Kulübü'nün büyük bir özveriyle Shakespeare'in Bir Yaz Gecesi Rüyası adlı eserini sahneye taşıması ve bu gecenin tüm gelirini vakfımıza bağışlaması, toplumsal dayanışmanın en güzel örneklerinden biridir. Bu anlamlı alkışlar, yalnızca sahnedeki başarıya değil, aydınlık bir gelecek için eğitimde fırsat eşitliği bekleyen yüzlerce çocuğun ve gencin yarınlarına ithaf edilmiştir. Eğitime sağladıkları bu çok özel destek için başta Yönetim Kurulu Başkanı M. Kaan Özhelvacı olmak üzere, tüm EGİAD Ailesi'ne ve emeği geçen herkese teşekkürlerimi sunuyorum." Dedi.


Üyeler Sahneye Çıktı, Dayanışma Alkışlandı
EGİAD üyelerinden oluşan oyuncu kadrosunun sergilediği performanslar gece boyunca büyük beğeniyle takip edilirken, etkinlik aynı zamanda üyeler arasındaki dayanışma kültürünün, ortak üretim anlayışının ve gönüllülük ruhunun güçlü bir örneği olarak öne çıktı.

Shakespeare'in Zamansız Eseri İzleyiciyle Buluştu
William Shakespeare'in dünya tiyatro literatürünün en önemli eserlerinden biri olarak kabul edilen Bir Yaz Gecesi Rüyası; aşkın, hayalin ve yanılsamanın iç içe geçtiği büyülü bir dünyanın kapılarını araladı. Gerçek ile hayalin ustalıkla harmanlandığı oyunda karakterler; aşkı, dostluğu, tutkuları ve kendi iç dünyalarını yeniden keşfederken, izleyiciyi de sıra dışı bir serüvenin parçası haline getirdi.

Sanatın, dayanışmanın ve iyiliğin aynı sahnede buluştuğu gece; hem kültürel üretime hem de eğitime sağladığı katkıyla uzun süre hafızalarda yer alacak anlamlı bir sosyal sorumluluk etkinliği olarak tamamlandı.

Yönetmen
Banu Gümüşkaynak
Oyuncular
Abdullah Külahçıoğlu
Cihan Atliman
Ece Iris Akkapulu
Ege Taylan
Erkan Sarıcan
Fehmi Özkaner
Hakan Pekin
İpek Apaydın
Mustafa Dizdar
Ömer Kartelli
Öykü Esra Kara
Serap Demir
Yasin Gökay Okyay

İzmir Metro AŞ, yüzde 100 kurum içi işletme modeli kapsamında hasar gören metro ve tramvay araçlarını kendi atölyelerinde onarıp yeniden hizmete kazandırıyor. Kurumun mühendislik ve teknik kapasitesi sayesinde dışa bağımlılık azalırken önemli ölçüde maliyet tasarrufu sağlanıyor.
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin raylı sistem ulaşımını sağlayan İzmir Metro AŞ, bakım, onarım ve revizyon çalışmalarını kendi bünyesinde yürüterek önemli bir başarıya imza atıyor. 2025 yılında rayı sistem işletmeciliğinde yüzde 100 kurum içi işletme modeline ulaşan şirket, kaza sonucu hasar gören metro ve tramvay araçlarını da kendi mühendislik ve teknik ekiplerinin bilgi birikimiyle yeniden hizmete kazandırıyor. Araçlarda gerçekleştirilen kapsamlı onarım ve yenileme çalışmaları sayesinde hem işletme maliyetleri düşürülüyor hem de toplu ulaşımda güvenli ve kesintisiz hizmet sürdürülüyor.

Manisa ve İzmir Büyükşehir belediyelerinin ortak yürüttüğü bilimsel çalışmanın sonuçları Gediz Nehri'ndeki kirliliğin ulaştığı boyutu ortaya koydu. Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Besim Dutlulu, nehrin büyük bölümünün orta ve ağır kirli su sınıfına düştüğünü belirtirken, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay ise Gediz'deki kirliliğin İzmir Körfezi ve Gediz Deltası'nı da tehdit ettiğini söyledi.
Manisa Büyükşehir Belediyesi ile İzmir Büyükşehir Belediyesi'nce Gediz Nehri'nde yürütülen ortak su kalitesi izleme çalışmasının sonuçları kamuoyuyla paylaşıldı. Manisa'nın Yunusemre ilçesindeki bir otelde gerçekleştirilen toplantıda konuşan Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Besim Dutlulu ve İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Gediz Havzası'ndaki kirliliğin ulaştığı seviyeye dikkat çekerek tüm kurumlara ortak mücadele çağrısında bulundu.
Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Dutlulu, Gediz Nehri'nin insan kaynaklı kirlilik nedeniyle can çekiştiğini belirterek, "Bin yıldır bu toprakları besleyen nehir, kirlilik nedeniyle artık sulama suyu olma özelliğini bile kaybetti. Yarın evlatlarımıza sunacağımız bir damla içme suyu bulamayacağız" dedi.
Manisa ve İzmir büyükşehir belediyelerinin iş birliğiyle Kula'dan İzmir Körfezi'ne kadar 59 farklı noktadan her ay düzenli olarak su numunesi alındığını belirten Dutlulu, numunelerin uluslararası akreditasyona sahip laboratuvarlarda analiz edildiğini söyledi.

"Gediz artık nefes alamıyor"
Yapılan analizlerin Gediz'deki kirliliğin boyutunu bilimsel olarak ortaya koyduğunu ifade eden Dutlulu, "Karşımızdaki kirlilik artık bir tahmin ya da iddia değil. Laboratuvar raporlarıyla ortaya konmuş acı bir gerçek. Sonuçlara göre nehrin neredeyse tamamı 3. sınıf su kalitesine sahip. Yani orta ve ağır kirli su seviyesine ulaşmış durumda. Gediz artık nefes alamıyor, kendi kendini temizleyemiyor" diye konuştu.
Nehir yatağında sadece suyun değil, ağır metallerin, endüstriyel atıkların ve bilinçsiz tarımsal ilaç kullanımından kaynaklanan kimyasalların taşındığını vurgulayan Dutlulu, Manisa'da nehre karışan bir kirliliğin Menemen Ovası'na, İzmir Körfezi'ne ve nihayetinde sofralara kadar ulaştığını söyledi.
Dutlulu, tarımsal ve endüstriyel kirliliğin önlenmesi için bakanlıklar, belediyeler ve tüm kurumlarla iş birliğine hazır olduklarını belirterek, "Gediz temiz akana kadar bu bilimsel ve idari mücadeleden vazgeçmeyeceğiz" ifadelerini kullandı.

"Sorun belediyelerin sınırlarını aşıyor"
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay ise Gediz Nehri'nin sadece Manisa ve İzmir'i değil, tüm havzayı etkileyen kritik bir ekosistem unsuru olduğunu belirtti.
Gediz'in İzmir Körfezi'ne döküldüğünü ve körfezdeki kirlilikte önemli rol oynadığını kaydeden Tugay, "Görünüyor ki hem endüstriyel kaynaklı hem de insan ve tarımsal faaliyetlerden kaynaklanan ciddi bir kirlilik söz konusu. Ancak bu sorunların tamamı belediyelerin sorumluluk alanında değil. Bazıları doğrudan bakanlıkların görev alanında bulunuyor" dedi.
Gediz Havzası'nın kaynak noktasından denize döküldüğü alana kadar bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiğini vurgulayan Tugay, sorunun geleceği de ilgilendiren kritik bir çevre meselesi olduğuna dikkat çekti.

"Gediz Deltası ve Körfez risk altında"
Gediz Deltası'nın Türkiye'nin en önemli doğal yaşam alanlarından biri olduğunu belirten Tugay, deltadaki ekosistemin ve İzmir Körfezi'nin korunmasının büyük önem taşıdığını söyledi.
İzmir Körfezi'nde şimdiye kadar yapılmış en büyük dip tarama çalışmalarından birinin sürdüğünü ifade eden Tugay, 1 milyon 200 bin tondan fazla çamurun çıkarıldığını, çalışmaların 4 ila 4,5 milyon ton seviyesine kadar devam edeceğini açıkladı.
Körfezde deniz marulu temizliğinin de yoğun şekilde sürdüğünü belirten Tugay, 2026 yılı başından bu yana bin tondan fazla deniz marulunun toplandığını kaydetti.
Tüm kurumlara çağrıda bulunan Tugay, "Gelin hep beraber Gediz'in yeniden temiz bir nehir olarak akması için mücadele edelim. Kirlilik kaynaklarını birlikte tespit edip ortadan kaldıralım. Hem toprağımızı hem körfezimizi hem de geleceğimizi koruyalım" dedi.
Toplantı soru-cevap bölümüyle sona ererken, bilimsel izleme sonuçlarının bundan sonraki süreçte her ay düzenli olarak kamuoyuyla paylaşılacağı öğrenildi. (İHA)

Türkiye’nin turizm vitrini olan Ölüdeniz Kumburnu Tabiat Parkı’nda bulunan Kumburnu Plajı, 9 günlük Kurban Bayramı tatilinde 18 bin 870 ziyaretçiyi ağırladı. Bayram boyunca yoğun ilgi gören plajda yerli turistlerin yanı sıra çok sayıda yabancı misafir de tatilin keyfini çıkardı.

Kumburnu Plajı, Kurban Bayramı tatilinde ziyaretçi akınına uğradı. Dünyaca ünlü Ölüdeniz manzarası ve eşsiz doğasıyla öne çıkan plaj, 9 günlük bayram süresince toplam 18 bin 870 kişiyi ağırlayarak sezonun hareketli geçtiğinin sinyallerini verdi. Kumburnu Plajı Genel Müdürü Aslı Orhan, bayram döneminde yaşanan yoğunluğun turizm sezonunun geri kalanı için umut verici olduğunu söyledi. Orhan, yerli ziyaretçilerin yanı sıra farklı ülkelerden gelen yabancı turistlerin de plaja yoğun ilgi gösterdiğini belirtti.

Bayram sürecini değerlendiren Orhan, "Kumburnu olarak bayram döneminde yoğun bir ziyaretçi ağırladık. Yerli misafirlerimizin yanı sıra farklı ülkelerden gelen yabancı turistlerin sayısı da oldukça fazlaydı. Bu yoğunluk sezonun geri kalanı için olumlu sinyaller veriyor. Şu an için sezon güzel ilerliyor. Yoğunluklarımız bir tık düştü ama bunun okulların kapanmasıyla beraber tekrar artacağını düşünüyoruz" dedi.

Kumburnu’nun yalnızca bir turizm destinasyonu olmadığını vurgulayan Orhan, bölgenin doğal değerlerini korumanın en önemli öncelikleri olduğunu ifade etti. Orhan, "Öncelikle Kumburnu için önceliğimiz bu doğal mirası gelecek nesillere aktarabilmek. Bu yüzden koruma-kullanma dengesini gözeten sürdürülebilir bir turizm anlayışıyla faaliyetlerimize devam ediyoruz" diye konuştu.(İHA)

1. Urla Piyasası: Çeşme’nin Ardından İkinci Sırada, "Kekliktepe" Zirvede

Son yıllarda gerçekleştirdiği markalı konut projeleri ve sosyal altyapı hamleleriyle İzmir’in en çok tercih edilen ikinci yazlık bölgesi konumuna yükselen Urla; sahil şeridindeki denize yakın konutlardan iç kesimlerdeki ultra lüks malikanelere kadar geniş bir yelpaze sunuyor. Bölge genelinde ortalama birim satış fiyatları 100.000 – 120.000 TL/m² seviyelerine ulaşmış durumda.

Urla'nın Öne Çıkan Lokasyon Yapısı:

• İskele Mahallesi: Urla'nın merkezi kabul edilen sahile yakın bu bölgede, aslına uygun restore edilmiş eski balıkçı evleri ile lüks butik siteler bir arada yer alıyor.

• Kekliktepe: Emlak dünyasında "Urla’nın Beverly Hills’i" olarak anılan bölge, devasa genişlikteki arsalar içerisinde konumlanan ultra lüks müstakil malikaneleriyle üst gelir grubunun odak noktası.

• Zeytinalanı ve Kalabak: Kent merkezine yakınlığıyla lojistik avantaj sağlayan bu hat, yaz-kış kesintisiz oturuma uygun villa siteleriyle öne çıkıyor.

• Çeşmealtı: Güvendik Tepesi ve modern yat limanıyla bilinen, bölgenin en köklü yerleşimlerinden biri olup, ağırlıklı olarak eski yazlık konut stokunu barındırıyor.

• Gülbahçe – Balıklıova Aksı: Şehir gürültüsünden uzak, doğayla iç içe kalmak isteyenler için görece daha ulaşılabilir fiyatlı alternatifler sunuyor.

Urla Bölgesi Öne Çıkan Bölgeler ve Birim Fiyat Analizi (2026)

2. Çeşme’de Lüksün Zirvesi: Alaçatı ve Ilıca Hattı

İzmir genelinde yazlık piyasasının ve premium segmentin lideri konumundaki Çeşme’de; Alaçatı, Ilıca, Boyalık ve Dalyan bölgeleri yoğun yerel ve küresel talebi göğüslemeye devam ediyor. EVA Gayrimenkul Değerleme verilerine göre, özellikle Alaçatı ve Ilıca’daki sıfır nitelikli villa projelerinde metrekare birim fiyatları 200.000 TL barajını aşmış durumdadır. Bölgeye özgü taş mimari konutlar ve premium butik villalar fiyat endeksini yukarı taşıyan en büyük etkenlerin başında geliyor.

Çeşme Bölgesi Öne Çıkan Bölgeler ve Birim Fiyat Analizi (2026)

3. Urla, Seferihisar ve Foça Hattı: Yeni Alternatif Lüks Alanlar

Çeşme'deki ekstrem doymuş fiyat eğilimi ve Urla’nın merkezi akslarındaki parselsel sıkışıklık, nitelikli yatırımcıları ve konut alıcılarını yeni arayışlara yönlendiriyor. Bu doğrultuda gelişen Urla, Seferihisar ve Foça hattı; alıcılara sunduğu daha geniş bağımsız yaşam alanları, doğayla entegre yapısı ve görece daha erişilebilir fiyat avantajlarıyla İzmir’in "yeni nesil alternatif lüks konut segmentini" başarıyla inşa ediyor.

İZSİAD Üyesi isimlerin kampanyalarında topladıkları bağış miktarı 1 milyon TL'ye yaklaşırken, tüm EÇEV koşucuları içinde Arzu Şentürk Salık en çok bağışı toplayan isimlerden biri oldu. En çok bağışçıya ulaşan iyilik koşucuları sıralamasında ise İZSİAD Başkan Yardımcısı Ali Talak üçüncü sırayı aldı.

İZSİAD adına koşuya katılan Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ali Talak, Eşi Şehriban Talak, Eğitim Komisyonu Başkanı Gökçe Kesikçiler Buğday, İZSİAD Üyesi Arzu Şentürk Salık ve İZSİAD üyeleri EÇEV için bağışlarını toplarken, İZSİAD Üyesi Özkan Mucuk'un Kızı Nil Mucuk ise Türk Eğitim Derneği adına bağış topladı. Denizin Sesi, Adımların Ritmi: Çeşme'de Koş!" sloganıyla gerçekleştirilen 4. Salomon Çeşme Yarı Maratonu'na 43 ülkeden 3 bin 450 sporcunun katılırken, her yıl olduğu gibi İZSİAD iyilik peşinde koşmaya devam etti.

Cumhuriyet Halk Partisi’nin mallarına el konulması süreci, Türk siyasal tarihinde hem yasama hem de yargı organlarını meşgul eden çok yönlü bir sorun haline geldi. Demokrat Parti, iktidara geldikten sonra CHP’nin Tek Parti döneminde edindiği malları tasfiye etmek için yargı yolunu değil, yasama (TBMM) yolunu tercih etti. Bu dönemde Meclis egemenliği sistemi dolayısıyla Meclis’in kararlarına itiraz etme imkanı da yoktu. Bir Anayasa Mahkemesi olmadığı gibi Cumhurbaşkanı Bayar da partili bir cumhurbaşkanıydı ve tarafsız/uzlaşmacı bir kimliğe de sahip değildi. Oysa DP’nin lider kadrosu (Bayar, Menderes, Koraltan ve Köprülü), tek parti dönemi boyunca CHP milletvekiliydiler. Hatta Bayar, İktisat Vekili ve Başbakan olarak da görev yapmıştı.

DP, Halkevlerinin mülklerine el koyan 5830 sayılı kanunu Ağustos 1951'de Meclis'ten geçirdi. İsmet İnönü bu durumu, "yolsuzluk iddialarının mahkemede ispat edilemeyeceği korkusuyla mahkemelerden kaçılması" olarak eleştirdi ve iktidarı "meclisi mahkeme yerine koymakla" suçladı. Meclis’te çoğunluk sisteminin etkisiyle DP’nin ezici bir üstünlüğü vardı. Buna güvenerek de temyiz imkanı olmayan bir yasal düzenleme ile CHP mallarına el konulabilecekti. CHP açısından da ilginç olan CHP’nin Meclis’e değil mahkemelere güvenmesiydi. Anlaşılan o ki Türkiye’de 1950’lerde yargıya güven duygusu yüksekti.

14 Aralık 1953 tarihinde kabul edilen 6195 sayılı kanun ile CHP’nin tüm taşınır ve taşınmaz malları "haksız iktisap" gerekçesiyle Hazine'ye devredildi. Dönemin Cumhuriyet gazetesi başyazarı ve DP’ye yakın Nadir Nadi’ye ve muhalefet liderlerine (İnönü, Bölükbaşı) göre, bu gibi bir mesele bir hukuk devletinde mahkemelerce çözülmeliydi. Meclis’in kendisini mahkeme yerine koymasının Anayasa'ya aykırı olduğunu belirttiler.

1951’de Halkevlerinin kapatılmasını da beraberinde getiren bu sürecin ikinci adımı Aralık 1953’te tamamlandı. Mayıs 1954’te yapılacak genel seçimlerden 4-5 ay önce CHP tüm gayrimenkullerini ve mobilyalarını kaybetti. Bu sonu genel seçimler öncesinde çok zor durumda bıraktı. Buna rağmen CHP’nin 1954 seçimlerinde aldığı oy % 35 idi.

DP iktidarı, 27 Mayıs darbesiyle sona erdi. CHP’nin mallarına el konulması konusu, 1961 Anayasası ile kurulan Anayasa Mahkemesi ile gerçek anlamda bir yargı konusu haline geldi. CHP, 1963 yılında 6195 sayılı kanunun iptali ve mallarının iadesi için Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. Anayasa Mahkemesi, 11 Ekim 1963 tarihinde aldığı kararla, DP döneminde çıkarılan bu kanunu bütün olarak Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti. Bu karar ile 10 yıl önce Hazine’ye devredilen CHP malları partiye geri iade edildi. 12 Eylül 1980 darbesinden sonra CHP malları tekrar hukuki/idari bir süreçle mahkemelik oldu. Milli Güvenlik Konseyi’nin (MGK) 16 Ekim 1981 tarihli kararıyla aralarında CHP’nin de bulunduğu tüm siyasi partiler feshedilmiştir. Partilerin taşınır ve taşınmaz tüm malları tekrar Hazine'ye aktarıldı, Atatürk’ün vasiyetnamesiyle CHP’ye bıraktığı İş Bankası hisselerinin idaresi ise Devlet Başkanlığı Genel Sekreterliği'ne verildi.

Sonuç olarak 1950'lerdeki CHP mallarına el koyma işlemi DP tarafından bilinçli olarak mahkemeye götürülmeden Meclis eliyle yapılmıştı. Bugün CHP’ye ilişkin meseleler özellikle mahkemeye götürülürken o dönemde mahkemeye götürülmekten özenle kaçınılmıştır. 1950’lerde kademeli olarak yasama organı eliyle CHP mallarına el konulurken 1963 yılında konu yargıya, Anayasa Mahkemesi'ne taşındı ve mahkeme el koyma işlemini hukuka aykırı bularak malların iadesine karar verdi. 1981'de ise askeri yönetim eliyle mallara yeniden el konuldu. Partinin 1992’den yeniden açılmasıyla tersine bir süreç yeniden yaşandı. Son günlerde yaşanan parti içi çatışmada partide hakimiyetin, paranın ve malların iki gruptan hangisinin elinde kalacağı konusunda ise karar mercii yargı olmuştur. Oysa bir önceki yazımda da belirttiğim üzere parti içi meselelerin parti içerisinde çözülmesinin esas olması gerektiğinin altını çizmek gerekir. Nitekim 1966-1972 yılları arasında parti içi çatışmada parti kurumları ve kurulları harekete geçirilmiş ama konuya yargıya yansımamıştı. Parti içi çatışmaya parti dışı dinamiklerin yön vermesinin Türk demokrasisi açısından sağlıklı bir sonuç vermeyeceğini görebilmek için müneccim olmaya gerek yoktur. Üstelik bu çatışmaların ardından ileride birlik sağlanacaksa elde edilecek zaferin “Pirus zaferi” olacağını ya da “Basra harap olduktan sonra” demek zorunda kalabileceğimizi hatırlatmak isterim.

Olay, Yunusemre ilçesi Maldan Mahallesi Göletyolu mevkiinde meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, Mehmet Emin Altay (76) yönetimindeki 17 TA 990 plakalı traktör, yolun alt kısmında bulunan zeytinliğe devrilmiş halde bulundu. İhbar üzerine bölgeye jandarma ve sağlık ekipleri sevk edildi.
Olay yerinde yapılan incelemede traktörün yaklaşık 5 metre yükseklikten yolun altına yuvarlandığı tespit edildi. Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde sürücü Mehmet Emin Altay’ın hayatını kaybettiği belirlendi.
Kazayla ilgili adli tahkikat başlatıldı. (İHA)

Bugün CHP içerisinde yaşanan çatışmanın mahkemelere yansımasının 103 yıllık parti tarihinde ikinci bir örneği var mı? CHP tarihine bakalım.

İsmet Paşa’nın CHP Genel Başkanı olarak 80 yaşına geldiği 1960’ların ikinci yarısında, İsmet Paşa’dan sonra partinin başına kimin geçeceği meselesi tartışılmakta ve parti içi rekabete de yol açmaktaydı. Dört önemli aday vardı: Bülent Ecevit, Turhan Feyzioğlu, Nihat Erim ve Kemal Satır. Ecevit, 1966’da CHP genel sekreteri olarak partinin ikinci adamı konumuna geldi. Bu, onu diğerlerinin önüne geçirdi. Ancak bu çatışmayı bitirmek bir yana daha da artırdı.

1966-1972 yılları arasındaki dönem, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) içerisinde "Ortanın Solu" tartışmalarının zirveye çıktığı, ideolojik ayrışmaların fiziksel arbedelere ve hukuki/tüzüksel mücadelelere dönüştüğü bir süreçtir. Ancak bu dönemde parti çekişmeler doğrudan devlet mahkemelerinden ziyade; ağırlıklı olarak parti içi disiplin organlarına (Haysiyet Divanları), tüzük değişikliklerine ve fiziksel sözlü sataşmalardan ibaret kaldı.

Ele aldığımız dönemde parti içi rekabet ve çatışmaların boyutları şu şekilde özetlenebilir:

CHP içerisinde disiplin mekanizması, muhalifleri tasfiye etmek veya susturmak için bir araç olarak kullanıldı.

Feyzioğlu önderliğindeki "Sekizler" grubu ile Genel Merkez (Ecevit ekibi) arasındaki çatışma, disiplin yetkisi üzerinden bir "hukuk" savaşına dönüştü. Dönemin CHP tüzüğüne göre parlamenterler, "Grup Haysiyet Divanı"nda yargılanabiliyordu ve burada muhalefet (Ecevit karşıtları) egemendi. Genel Merkez, bu engeli aşmak ve Sekizler'i ihraç edebilmek için 4. Olağanüstü Kurultay'ı (28 Nisan 1967) topladı. Bu kurultayda yapılan tüzük değişikliğiyle parlamenterlerin "Yüksek Disiplin Kurulu"nda yargılanmasının önü açıldı.

1972 yılındaki 21. Kurultay'da yapılan köklü tüzük değişikliklerine (34 madde) İsmet İnönü bizzat itiraz etti. İnönü, Parti Meclisi'ne verilen üstün yetkilerin "yasalara ve Anayasa'ya aykırı" olduğunu savunarak bu durumu hukuki bir zemin üzerinde eleştirdi.

Parti içi gerginlik, toplantılarda ve halkın önünde zaman zaman fiziksel müdahalelere ve ağır hakaretlere varacak kadar ileri boyutlara ulaştı.

1967 başlarında yapılan bir Ortak Grup (Millet Meclisi ve Senato) toplantısında tartışmalar o kadar arttı ki, milletvekili ve senatörler birbirlerinin üzerine yürüdü. Ecevit muhalifi İhsan Kabadayı, Ecevit yanlısı Orhan Birgit'i "sahtekarlıkla ve kabadayılıkla" suçladı.

1966 sonundaki bir PM toplantısında Feyzioğlu, kendisine yönelik bir eleştiri üzerine ayağa kalkarak İnönü'nün yanına geldi ve "Bu haysiyetsizce bir yalandır!" diye bağırdı, bu durum PM'de büyük bir kargaşaya neden oldu.

Turhan Feyzioğlu ve arkadaşlarının Adana il binasına girişi sırasında, "Ortanın Solu" yanlısı (Ecevitçi) üyelerle muhalifler arasında "itişip kakışma" yaşandı; muhalif parlamenterler protestolar ve pankartlar eşliğinde binaya girmek zorunda kaldı. Dikkat edilirse bu tartışmalar günümüzdeki Ortanın Solu yanlıları ve karşıtları arasında ve ideolojik temellidir.

Mayıs 1972’deki 5. Olağanüstü Kurultay'da Ecevit, İnönü’nün otoritesine karşı "CHP'de buyruk mu işleyecek, hukuk mu işleyecektir?" sorusunu sorarak, delegeye "özgür üyeler mi yoksa kapıkulları mı" olacakları yönünde ağır bir suçlama yöneltti. Parti içi rekabette delegeler, Ecevitçi PM’ye güvenoyu vererek İsmet Paşa’nın genel başkanlıktan istifasına yol açtılar. Çünkü İsmet Paşa’ya güvensizlikti. Kurultay, İnönü-PM çatışmasında, Ecevitçi PM’nin yanında yer aldı. İsmet Paşa genel başkanlıktan istifa etti, ardından toplanan yeni kurultay’da Ecevit CHP genel başkanı oldu. Hatta gelişen diğer olaylar nedeniyle İsmet Paşa, CHP’den istifa etti. İlginçtir İsmet Paşa vefat ettiğinde CHP üyesi değildi.

Sonuç olarak CHP içerisinde 1966-1972 yılları arasında yaşanan çatışma hem ideolojik hem de liderlik mücadelesiydi. Ancak bu çatışma kendi iç yargı organlarını ele geçirme ve tüzük hükümlerini Anayasa'ya uygunluk üzerinden tartışma şeklinde son derece "hukuki" ve "siyasi" bir nitelikteydi. Mesele parti içinde kaldı. Parti dışı dinamiklerin konuya müdahalesine izin verilmedi. Hatta böyle bir şeye kimse teşebbüs etmeyi aklına bile getirmedi. Bu süreçlerin sonunda önce Feyzioğlu (1967), ardından Kemal Satır (1972) ekipleriyle beraber partiden ayrılarak partilerini kurdu (Cumhuriyetçi Güven Partisi).

CHP’nin bugün yaşadığı sorun ele aldığımız dönemle benzeşmemektedir. Partililer, parti kimliği ile sorunlarını kendi aralarında çatışarak da olsa çözmeye gayret etmiş, dış dinamikleri devreye sokmamıştır. CHP kadroları ve üyeleri, bugün yaşanan tartışma sürecinde dış dinamikleri/güçleri haklı olarak eleştirebilirler. Ancak sorunun kendilerinden kaynaklanan kısmı görmezden gelme hakları da yoktur. Sanırım bir özeleştiri de şarttır.

Partinin 1950’li yıllarda mallarına el konulması meselesini ayrı bir yazı konusu yapmak gerekir. Oradaki meselede ilginç olan ve yine bugünkünden farklı olan, CHP mallarına mahkeme eliyle değil yasama organı eliyle el konulmasıdır. O dönemde CHP bunu eleştirmiş, sürecin yargıya taşınmasını istemiş, yasama organının kendini yargı organı yerine koymamasını istemişti. Nereden nereye diyelim.