İşte başkanlık teklifinin detayları

AK Parti'nin nisan ayında referanduma götürmesi beklenen başkanlık sistemi planının detaylarını ortaya çıktı

POLİTİKA 29.10.2016, 08:44 29.10.2016, 08:44
İşte başkanlık teklifinin detayları

40 civarında maddenin yer alacağı metinde, başkan ve Meclis'in 'yetki' ve 'denetlenebilirlik' dengesi vurgulandı. Taslak metne göre, başkana kararname ve atama yetkisi tanınırken mevcut sistemdeki cumhurbaşkanının 'sorumsuzluğu' ilkesi de ortadan kaldırılacak. Başkanın icraatları Meclis denetimine, Meclis'in kanunları da başkanın denetimine açık olacak şekilde düzenlenecek. Metinde, 'Başkanın tam tamını "devletin ve yürütmenin" başı aynı zamanda 'Başkomutan' ifadesi ile yapılacak.

Sabah'ta yer alan haber şöyle:

GEÇİŞ HÜKÜMLERİ

Referandumda başkanlık sistemi kabul edilirse uygulaması 2019 yılına bırakılacak. Ayrıca geçiş hükmü kapsamında 2019 yılında başkanlık ve milletvekili seçimlerinin aynı anda yapılması sağlanacak.

KİMLER BAŞKAN OLABİLECEK

Türkiye Cumhuriyeti'nin başındaki isim "başkan" olarak isimlendirilecek. Milletvekili seçilme yeterliliğine sahip, yükseköğrenim mezunu, 40 yaşını doldurmuş kişiler başkan olabilecek.

 BEŞ YILLIĞINA İKİ KEZ

 Başkanın süresi 5 yıl olacak. Bir kişi en fazla iki kez başkan seçilebilecek.

NASIL ADAY GÖSTERİLECEK

Son seçimde en az yüzde 5 oy alan partiler başkanlığa aday gösterebilecek. Belli sayıda vatandaşın imzası ile aday gösterme de tartışılıyor. Bu kabul edilirse 100 bin veya daha üstünde vatandaş bir ismin aday olması için imza vererek o kişiyi aday gösterebilecek.

İLK TURDA ÇIKMAZSA İKİNCİ TUR

 İlk turda oyların yarıdan fazlasını yani yüzde 50'nin üstünde oy alan aday başkan seçilecek. İlk turda bu sağlanamazsa iki hafta sonra ikinci tur yapılacak. İkinci tura ilk turda en fazla oyu alan iki aday katılacak. En yüksek oyu alan aday başkan seçilecek.

BAŞKAN YARDIMCISI AÇIKLANACAK

Başkan adayları, seçimlerden önce başkan yardımcısının kim olacağını da açıklayacak. Başkanlığın herhangi bir nedenden boşalması halinde başkanlığa başkan yardımcısı vekâlet edecek.

DEVLET VE YÜRÜTMENİN BAŞI

Başkan "devletin ve yürütmenin" başı olacak. İç ve dış siyaset başkan eliyle yürütülecek. 'Başkomutan' sıfatı taşıyacak. TBMM tarafından çıkarılan kanunları onaylayıp, veto edebilecek, referandum kararı verebilecek.

BAŞKANLIK KARARNAMESİ

Başkanlık kararnamesi çıkaracak ancak bunlar temel hak ve özgürlüklere ilişkin olamayacak. Kararname ile yasalardaki hükümler çelişirse yasa maddeleri uygulanacak. TBMM, kararnamelerin iptali için Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) başvurabilecek ya da referandum kararı alabilecek. Aynı şekilde başkanlar da TBMM'de kabul edilen yasalar için Anayasa Mahkemesi'ne başvurabileceği gibi referandum kararı da verebilecek.

ATAMALAR İLE GÖREVLERİ

 Bürokrat atamaları başkan tarafından yapılacak. YÖK üyeleri, AYM'ye, Danıştay ve HSYK üyelerinin belli bölümü başkan tarafından seçilecek. Ancak oranın ne olacağı henüz netleşmedi. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve rektör atamalarının da başkana bırakılması planlanıyor.

40 MADDEYİ BULABİLİR

AK Parti'de daha önce 15-20 maddelik bir paket olması öngörülüyordu, Anayasa baştan sona taranınca çok sayıda maddede "cumhurbaşkanı", "başbakan", "bakanlar kurulu" gibi atıflar olduğu ve bunların da değiştirilmesi zorunluluğu ortaya çıktı. Ana metin 20 madde civarında olacak ancak bu tadilatlar 30'u geçecek. CHP ve MHP ile üzerinde uzlaşılan metnin de buraya dâhil edilmesi kararı alınırsa madde sayısı 40'ı bulabilecek.

BAKANLAR PARLAMENTO DIŞINDAN ATANACAK

Yeni sistemle bakanlar, parlamento dışından başkan tarafından atanacak. Başkana karşı sorumlu olacaklar ancak milletvekili dokunulmazlıklardan yararlanabilecekler. Mevcut sistemdeki Cumhurbaşkanının 'sorumsuzluğu' ilkesi ortadan kalkacak. Başkanın icraatları Meclis denetimine tabi olacak. Başkan hakkında suç işlediği iddiasıyla TBMM'nin üçte ikisinin yani 367 imza ile soruşturma açılabilecek. Kurulacak komisyonun raporu Genel Kurul'da gizli oylanacak. Başkanın Yüce Divan'a sevki için 413 'kabul' oyu verilmesi gerekecek. TBMM seçimleri, 5 yılda bir ve başkanlık seçimi ile birlikte yapılacak.(milliyet)

Yorumlar (0)
banner13
banner14
-3
açık
banner15
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 22 51
2. Konyaspor 21 42
3. Fenerbahçe 22 36
4. Beşiktaş 22 35
5. Hatayspor 21 35
6. Başakşehir 21 34
7. Adana Demirspor 22 34
8. Alanyaspor 21 32
9. Kayserispor 22 31
10. Gaziantep FK 21 31
11. Sivasspor 22 30
12. Karagümrük 22 30
13. Galatasaray 21 27
14. Giresunspor 22 26
15. Göztepe 22 24
16. Antalyaspor 21 23
17. Kasımpaşa 21 21
18. Altay 22 18
19. Rizespor 21 18
20. Ö.K Yeni Malatya 21 15
Takımlar O P
1. Ümraniye 20 42
2. Ankaragücü 20 42
3. Erzurumspor 20 38
4. Eyüpspor 20 36
5. Bandırmaspor 20 33
6. İstanbulspor 20 33
7. Adanaspor 20 32
8. Samsunspor 19 30
9. Tuzlaspor 20 27
10. Gençlerbirliği 20 26
11. Manisa Futbol Kulübü 20 25
12. Boluspor 19 24
13. Kocaelispor 20 24
14. Keçiörengücü 20 23
15. Menemen Belediyespor 20 23
16. Altınordu 20 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 20 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 22 56
2. Liverpool 21 45
3. Chelsea 23 44
4. West Ham United 22 37
5. Arsenal 20 35
6. Tottenham 19 34
7. M. United 20 32
8. Wolverhampton Wanderers 20 31
9. Brighton 21 29
10. Leicester City 19 26
11. Crystal Palace 21 24
12. Southampton 21 24
13. Aston Villa 20 23
14. Brentford 21 23
15. Leeds United 20 22
16. Everton 19 19
17. Watford 19 14
18. Norwich City 21 13
19. Newcastle 20 12
20. Burnley 17 11
Takımlar O P
1. Real Madrid 21 49
2. Sevilla 20 44
3. Real Betis 21 37
4. Atletico Madrid 20 33
5. Real Sociedad 20 33
6. Barcelona 20 32
7. Rayo Vallecano 20 31
8. Villarreal 21 29
9. Athletic Bilbao 21 28
10. Valencia 20 28
11. Espanyol 21 27
12. Celta Vigo 21 26
13. Osasuna 21 25
14. Granada 20 24
15. Elche 21 22
16. Mallorca 20 20
17. Getafe 20 18
18. Deportivo Alaves 21 17
19. Cadiz 21 15
20. Levante 20 11